[2018-10-20] Οι οικοδόμοι και εργαζόμενοι στις κατασκευές στα σκλαβοπάζαρα της Ευρώπης και του κόσμου [Δ.Κ.]

Με την έναρξη της καπιταλιστικής κρίσης στις κατασκευές στην Ελλάδα, η οποία προηγήθηκε της γενικότερης κρίσης, χιλιάδες οικοδόμοι και άλλοι εργαζόμενοι στις κατασκευές βρέθηκαν άνεργοι και πετάχτηκαν στο περιθώριο της οικονομικής και κοινωνικής ζωής. Χωρίς καμιά απολύτως μέριμνα από το κράτος και την κυβέρνηση πάλευαν και παλεύουν για την επιβίωση, τη δική τους και των οικογενειών τους, και πολλές φορές βρέθηκαν έρμαια στα χέρια αεριτζήδων και υπερ-εκμεταλλευτών και αναγκάστηκαν να πουλήσουν όσο-όσο το τομάρι τους στα σκλαβοπάζαρα της Ευρώπης και του κόσμου ολόκληρου.

Το κατασκευαστικό κεφάλαιο, κυρίως οι κατασκευαστικοί όμιλοι της 7ης τάξης, βρήκαν  διέξοδο για τα κεφάλαιά τους, επεκτείνοντας τη δραστηριότητά τους σε νέες χώρες και σταθεροποιώντας την σε άλλες. Οι χώρες στις οποίες δραστηριοποιούνται οι κατασκευαστικές εταιρίες ή οι όμιλοι που έχουν έδρα την Ελλάδα είναι η Γερμανία, η Αλβανία, η Κροατία, η Σερβία, η Σλοβακία, η Δημοκρατία της Μακεδονίας, η Βουλγαρία, η Ρωσία, η Ρουμανία, η Ουκρανία, η Λευκορωσία, η Πολωνία, η Αίγυπτος, η Κύπρος, η Ιορδανία, το Κατάρ, η Συρία, ο Λίβανος, το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, το Αμπού Ντάμπι, το Ιράκ, η Μάλτα  και πολλές άλλες.

Την αμέσως επόμενη περίοδο του ξεσπάσματος της κρίσης στον κατασκευαστικό τομέα, το 2007, πάρα πολλές πρεσβείες της Ελλάδας στο εξωτερικό, από ό,τι φαίνεται με κεντρική εντολή της κυβέρνησης, μελέτησαν και έκαναν εκθέσεις για τον χώρο των κατασκευών και προετοίμασαν συγκεκριμένες συμφωνίες, οι οποίες στη συνέχεια υπογράφτηκαν με πολλές χώρες, για το καθεστώς λειτουργίας και φορολόγησης των κατασκευαστικών εταιριών και ομίλων της Ελλάδας στις χώρες αυτές. Τέτοιες μελέτες, εκθέσεις και συμφωνίες έγιναν με την Αλβανία, την Κροατία, τη ΔΜ, τη Ρουμανία, το Βιετνάμ και άλλες.

Η Ελλάδα έχει υπογράψει συγκεκριμένες συμφωνίες για το φορολογικό και λοιπό πλαίσιο δραστηριοποίησης και λειτουργίας των κατασκευαστικών εταιριών και ομίλων και με την Τουρκία.

Τον Απρίλιο του 2007 οι Υπουργοί Εξωτερικών των χωρών μελών του Συμφώνου Οικονομικής Συνεργασίας της Μαύρης Θάλασσας υπέγραψαν, στο Βελιγράδι, το Μνημόνιο Συνεργασίας για την ανάπτυξη, κατασκευή και ενοποίηση του αυτοκινητοδρόμου «Οδικός Δακτύλιος Μαύρης Θάλασσας». Η «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.», μετά από σχετική πρόταση της Ελληνικής Κυβέρνησης, ανέλαβε τη Μόνιμη Τεχνική Γραμματεία υλοποίησης του έργου.

Είναι φανερό ότι το κράτος μερίμνησε για το κατασκευαστικό κεφάλαιο προνομιακά, συνάπτοντας συμφωνίες που του επέτρεψαν και το διευκόλυναν στην παραπέρα εξόρμησή του στα Βαλκάνια, την Ευρώπη, την Αφρική και σε άλλες περιοχές της γης.

***

Χιλιάδες οικοδόμοι ακολούθησαν τις κατασκευαστικές εταιρίες στη διεθνή τους εξόρμηση. Οι συνθήκες εργασίας αυτών των οικοδόμων είναι αυτό που λένε συνθήκες γαλέρας. Οι ώρες εργασίας είναι σίγουρα 10 και φτάνουν στις 12 και παραπάνω, ημερησίως, συν 2 μισάωρα διαλείμματα, ή 45 λεπτά, τα οποία δεν πληρώνονται. Σε αυτές πρέπει να προσθέσουμε και τις ώρες για το πήγαινε-έλα. Οι μέρες εργασίας ξεκινούν από τις 25 και φτάνουν έως και τις 30-31, ανάλογα το μήνα και κάτω από αντίξοες καιρικές συνθήκες! Πρόκειται για ένταση της εκμετάλλευσης της εργατικής δύναμης που φτάνει στα όρια της φυσικής εξόντωσης με αποτέλεσμα την γρήγορη και πρόωρη φθορά της. Συνήθως, πληρώνονται με ωρομίσθιο το οποίο ξεκινάει από τα 5 ευρώ στις Βαλκανικές χώρες και 7 ευρώ την ώρα που φτάνει, σπάνια, στα 12 στις Ευρωπαϊκές. Κάπου στο ενδιάμεσο βρίσκεται και το μεροκάματο στις Αραβικές χώρες.

Ο ασφαλιστικός χρόνος των οικοδόμων και εργαζομένων στις κατασκευές  συνήθως χάνεται, δεν έχει συνέχεια, αφού η περιπλάνησή τους από χώρα σε χώρα δεν τους επιτρέπει να συμπληρώσουν τον απαραίτητο ασφαλιστικό χρόνο σε κάποια συγκεκριμένη χώρα για να πάρουν σύνταξη, με αποτέλεσμα κάποιοι να εξαναγκάζονται σε αγορά ενσήμων στην Ελλάδα, αν μπορούν να τα βρουν και αυτά. Ακόμα και στην «Ενωμένη Ευρώπη», την ΕΕ, δεν υπάρχει κάποια ρύθμιση ή διακρατικές συμφωνίες που να προβλέπουν την αυτονόητη αυτόματη αναγνώριση και μεταφορά του ασφαλιστικού χρόνου στη χώρα προέλευσης. Όπως δεν υπάρχουν και εκείνοι οι έλεγχοι για την εξάλειψη της ανασφάλιστης εργασίας, η οποία εξακολουθεί να υπάρχει ακόμα και στην λεγόμενη «πολιτισμένη Ευρώπη». Η ΕΕ ποτέ δεν πρόκειται να μεταρρυθμιστεί σε ΕΕ των εργατών και των λαών και θα παραμείνει ΕΕ του κεφαλαίου μέχρι τη διάλυσή της κάτω από την εργατική πάλη.

Η μείωση του μεροκάματου στην Ελλάδα, με τη σημαντική συνδρομή βεβαίως της μνημονιακής νομοθεσίας, επετεύχθη στην πράξη αφού δεν υπήρξε και δεν οργανώθηκε ισχυρή αντίσταση στην επίθεση του κατασκευαστικού κεφαλαίου και φυσικά αυτή η μείωση συμπεριλαμβάνει και τις εισφορές για την κοινωνική ασφάλιση οι οποίες μειώθηκαν αντίστοιχα με το μεροκάματο, πάνω από 50%. Για να είναι νομότυποι, οι κατασκευαστές στο εσωτερικό της χώρας απαιτούν την υπογραφή υπεύθυνης δήλωσης από τους οικοδόμους σε σχέση με το μειωμένο, κάτω από την τελευταία Κλαδική ΣΣΕ, στο ύψος της σύμβασης της ΓΣΕΕ, ημερομίσθιο, και το αντίστοιχο μειωμένο ένσημο, την οποία χρησιμοποιούν στο ΙΚΑ για να κάνει δεκτές τις ΑΠΔ. Η ηγεσία της Ομοσπονδίας οικοδόμων φέρει σοβαρή ευθύνη για το γεγονός ότι δεν οργάνωσε την πάλη των οικοδόμων για την απόκρουση της μνημονιακής επίθεσης και την υπεράσπιση και διεύρυνση των δικαιωμάτων και κατακτήσεων του κλάδου.

Το κράτος και οι εκάστοτε κυβερνήσεις μερίμνησαν για το κατασκευαστικό κεφάλαιο, δεν έδειξαν όμως αντίστοιχη μέριμνα σε σχέση με τους μισθούς και τα μεροκάματα των Ελλήνων εργατών και των άλλων εργαζομένων, ούτε στο εσωτερικό της χώρας ούτε βέβαια για αυτούς που έφυγαν στο εξωτερικό αφού δεν υπέγραψαν καμία διακρατική συμφωνία που να προβλέπει την ισχύ των ΣΣΕ, ανθρώπινες συνθήκες και ωράριο εργασίας και τη δυνατότητα μεταφοράς των ενσήμων, της ασφάλισης και της προϋπηρεσίας από χώρα σε χώρα, από τη χώρα εργασίας στη χώρα προέλευσης και καταγωγής. Οι Πρεσβείες και τα Προξενεία δηλώνουν αναρμόδια προς τους εργαζόμενους αυτούς σε σχέση με τα προβλήματά τους, στην παροχή κάποιας ελάχιστης οικονομικής βοήθειας ή παροχής κάποιας στέγης, στην περίπτωση που πέσουν θύματα αεριτζήδων-μεσαζόντων, οι οποίοι έχουν πληθύνει, ή εταιρειών, εργολάβων και υπεργολάβων κακοπληρωτών. Τέτοιες περιπτώσεις είναι πολλές. Οι αεριτζήδες-μεσάζοντες σε πολλές περιπτώσεις παίρνουν χρήματα από τους ενδιαφερόμενους για δουλειά και κεφαλιάτικα από τους εργολάβους και υπεργολάβους που τους προμηθεύουν με εργαζόμενους, με φθηνό εργατικό δυναμικό, πατώντας πάνω στις πάμπολλες ανάγκες των χρόνια άνεργων και εξαθλιωμένων οικοδόμων. Τους τάζουν ανθρώπινες συνθήκες διαμονής και εργασίας, σταθερή εργασία με καλό μισθό και αντί για αυτά βρίσκουν άθλιες συνθήκες διαβίωσης, εντατικοποίηση της δουλειάς κάτω από αντίξοες συνθήκες, κρύο-βροχή ή ζέστη, και υπενοικιάζονται από τον ένα στον άλλο κυρίως στην Ευρώπη, με 7-9 ευρώ την ώρα. Πολλές φορές οι οικοδόμοι αυτοί κάνουν λίγα μεροκάματα καλύπτοντας κάποιες ανάγκες των εργοδοτών και κατόπιν βρίσκονται ξεκρέμαστοι χωρίς στέγη και χρήματα ούτε καν για την επιστροφή στη χώρα. Άλλες φορές δουλεύουν για αρκετό διάστημα και πάλι πληρώνονται έναντι χωρίς να παίρνουν τα συμφωνηθέντα πληρώνοντας από την τσέπη τους τα αεροπορικά εισιτήρια. Σε αυτές τις περιπτώσεις απευθύνονται στις Πρεσβείες και στα Ελληνικά Προξενεία τα οποία δηλώνουν αδυναμία να τους παρέχουν στοιχειώδη βοήθεια για επιστροφή στη χώρα και διαμονή μέχρι την επιστροφή. Ούτε καν για φαγητό δεν διαθέτουν ελάχιστα κονδύλια. Οι Πρεσβείες και τα Προξενεία είναι φιλικά και εξυπηρετούν τους καπιταλιστές, όχι όμως τους εργάτες.

Οι αεριτζήδες και οι μεσάζοντες είναι διάφορες κατηγορίες. Πρόκειται για φυσικά πρόσωπα που συνεργάζονται με εταιρίες οι οποίες συστήθηκαν αποκλειστικά για να προμηθεύουν εργαζόμενους σε κατασκευαστικές και άλλες εταιρίες, τα ιδιωτικά γραφεία ευρέσεως εργασίας, στην Ευρώπη, όπου δραστηριοποιούνται αρκετοί Έλληνες, τα οποία δεσμεύονται για θέσεις εργασίας, συνήθως οδηγούς ή κούριερ, με συμβόλαιο ενός χρόνου συνήθως, αντί αντιτίμου που φτάνει στα 750 ευρώ. Οι θέσεις αυτές μπορεί να ανακυκλώνονται με άλλους εργαζόμενους μετά τη λήξη του συμβολαίου. Τείνει να γίνει καθεστώς η ίδρυση εταιρειών οι οποίες φέρνουν εργατικό προσωπικό από Ελλάδα και στην συνέχεια τους προωθούν σε εταιρείες Γερμανικές και άλλες για διάφορες δουλειές, είτε στις οικοδομές, είτε στα Αεροδρόμια και αλλού. Φυσικά οι δουλειές στα Αεροδρόμια, για παράδειγμα, δεν είναι δουλειά πιλότου ή αεροσυνοδού αλλά δουλειές καθαρισμού η χαμάλη -φορτοεκφορτωτή κυρίως στους μήνες αιχμής. Η ασφάλισή τους γίνεται από αυτές τις εταιρείες, όχι τις Γερμανικές ή άλλες Ευρωπαϊκές, η πληρωμή είναι με την ώρα, 8-9 ευρώ, όπως και η ασφάλιση στην οποία οι ώρες που δηλώνονται δεν ανταποκρίνονται στις ώρες δουλειάς αλλά είναι συνήθως πολύ λιγότερες. Ο λόγος είναι προφανής. Να μην αποκτούν δικαιώματα οι ξένοι εργάτες οι οποίοι δεν θα βρεθούν ποτέ στο ύψος των Γερμανών, κυρίως, αλλά και άλλων, και θα είναι πάντα στη β και γ κατηγορία. Αντικειμενικά οι Γερμανοί και άλλοι εργαζόμενοι έχουν πλεονέκτημα έναντι των ξένων. Έχουν κατά κανόνα το 8ωρο και το 5μερο, καλύτερο μισθό και ασφάλιση, προϋπηρεσία, επιδόματα, τον πρώτο λόγο στη δουλειά, κα.

Τα Ευρωπαϊκά Συνδικάτα δεν εμφανίζονται στους συγκεκριμένους χώρους εργασίας και δεν καταβάλουν συγκεκριμένες προσπάθειες με στόχο την ένταξη στις γραμμές τους των εργαζόμενων στις κατασκευές. Τουλάχιστον δεν έπεσε στην αντίληψή μας τέτοια προσπάθεια. Οι Έλληνες και άλλοι εργαζόμενοι από την πλευρά τους αδυνατούν να έρθουν σε επαφή μαζί τους κυρίως λόγο της μη γνώσης της γλώσσας αλλά και με το φόβο της απόλυσης. Όπως αδυνατούν να οργανωθούν μεταξύ τους λόγο της φύσης της δουλειάς μιας και βρίσκονται διασκορπισμένοι σε ολόκληρη την Ευρώπη. Δεν μιλάμε βέβαια εδώ για τις Αραβικές αλλά και άλλες χώρες όπου ο συνδικαλισμός απαγορεύεται και διώκεται. Έτσι, η απουσία συνδικαλιστικής οργάνωσης μεγαλώνει τον ανταγωνισμό μεταξύ τους σε σχέση με το μεροκάματο και τα άλλα δικαιώματα. Σε ένα τέτοιο εργασιακό καθεστώς οι ρουφιάνοι κατέχουν προνομιακή θέση στις εταιρείες αυτές.

***

Η παρούσα κυβέρνηση συνέχισε στο δρόμο που οι προηγούμενες χάραξαν. Εφάρμοσε πιστά τα μνημόνια, συνέχισε να πληρώνει τους τοκογλύφους, διατήρησε και ενίσχυσε την αντεργατική μνημονιακή και άλλη νομοθεσία, αύξησε τη φορολόγηση, διατήρησε την εχθρική προς τους εργαζόμενους πολιτική των Πρεσβειών και των Προξενείων.

Καμία απολύτως μέριμνα δεν έλαβε για τους οικοδόμους και τους εργαζόμενους στις κατασκευές που βρέθηκαν από το 2007 στη δίνη της καπιταλιστικής κρίσης, την οποία πλήρωσαν και εξακολουθούν να πληρώνουν, πολύ ακριβά. Ακόμα και μια επερώτηση δικών της βουλευτών, οι οποίοι ρωτούσαν τι μέτρα θα παρθούν για τους άνεργους οικοδόμους που είναι άνω των 55 χρονών, έμεινε αναπάντητη επί της ουσίας και πήγε άπατη. Κάποια προγράμματα του ΟΑΕΔ για αυτούς που είναι άνω των 55 ετών, που αφορούν κυρίως σε Δήμους και Περιφέρειες, έχουν ελάχιστη ζήτηση και απορρόφηση και είναι σαν να μην υπάρχουν. Υπάρχουν μόνο για να καταργούν τις Συλλογικές Συμβάσεις και τα κατεκτημένα δικαιώματα των οικοδόμων, όπως είναι για παράδειγμα το δωροαδειόσημο το οποίο δεν υφίσταται, καταργείται, σε άλλα προγράμματα του ΟΑΕΔ για τους οικοδόμους που συμμετέχουν σε αυτά και ασφαλίζονται με οικοδομικά ένσημα. Τα επιπλέον μόρια τα οποία πρόσθεσε η κυβέρνηση για τους πάνω από 55 χρονών, που συμμετέχουν στα εν λόγο προγράμματα τα οποία προβλέπουν μεροκάματο που αντιστοιχεί σε πέντε πακέτα τσιγάρα, αποτελούν παρηγοριά στον άρρωστο μέχρι να βγει η ψυχή του.

Εφόσον και αυτή η κυβέρνηση δεν έχει να δώσει τίποτα σε εμάς, τότε και εμείς δεν έχουμε να περιμένουμε τίποτα από αυτή. Καθήκον μας είναι να οργανώσουμε τις δυνάμεις μας, κόντρα στη δεδηλωμένη βούληση των εταιριών, εργολάβων και υπεργολάβων που «απεχθάνονται το συνδικαλισμό», και κόντρα στην αντεργατική πολιτική της κυβέρνησης και να διεκδικήσουμε τα δικαιώματά μας προς κάθε κατεύθυνση, βάζοντας τον κάθε κατεργάρη στον πάγκο του.

Το βασικό ζήτημα πάλης και διεκδίκησης αυτή την περίοδο είναι η πάλη με το σύνθημα: δουλειά για όλους με πλήρη δικαιώματα-αύξηση στα μεροκάματα.

Η πάλη αυτή θα διεξάγεται στην κατεύθυνση της υλοποίησης της ιστορικής μας αποστολής που είναι η ανατροπή του σημερινού βάρβαρου κοινωνικοοικονομικού συστήματος, του καπιταλιστικού συστήματος και των κυβερνήσεών του, το οποίο αδυνατεί να μας παρέχει τα στοιχειώδη για την αξιοπρεπή διαβίωσή μας, και η οικοδόμηση μιας άλλης κοινωνίας, χωρίς φτώχεια, ανεργία, εξαθλίωση, χωρίς πολέμους, χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο.  

Δημήτρης Κάβουρας

 

 

 

 

 

 

Αναζήτηση

Γνώμες